„Panie doktorze, a za ile lat trzeba będzie wymienić endoprotezę?” – to jedno z najczęstszych pytań, które pacjenci zadają podczas kwalifikacji do operacji wymiany stawu biodrowego lub kolanowego. Wiele osób wciąż powtarza, że endoproteza „wytrzymuje” jedynie 10–15 lat. Taka informacja często budzi obawy — szczególnie u młodszych pacjentów, którzy zastanawiają się, czy operacja nie oznacza kolejnych zabiegów w przyszłości.
Czy rzeczywiście tak jest? Aktualne dane pokazują, że ten pogląd jest dziś zbyt dużym uproszczeniem.
Skąd wziął się mit o trwałości endoprotez 10–15 lat?
Jak długo wytrzymuje endoproteza kolana?
W 2019 roku w czasopiśmie The Lancet opublikowano dużą analizę dotyczącą trwałości endoprotez kolana. Badacze wykazali, że:
- 93% endoprotez kolana funkcjonuje po 15 latach
- 90% po 20 latach
- 82% po 25 latach
Oznacza to, że zdecydowana większość pacjentów nie wymaga ponownej operacji.
Podobnie jest w przypadku endoprotezoplastyk jednoprzedziałowych stawu kolanowego. Powyższe badanie oceniło przeżywalność tych endoprotez na:
- 77% po 15 latach
- 72% po 20 latach
- 70% po 25 latach
Współczesne endoprotezy biodra mogą działać nawet 30 lat. W 2026 roku opublikowano kolejną dużą analizę obejmującą ponad 1,9 miliona endoprotez biodra. Badanie oceniało trwałość nowoczesnych implantów oraz prognozy przeżycia na przyszłość. Wyniki są wspaniałe i pokazują, że prognozowane 30 letnie przeżycie tych implantów wynosi obecnie ponad 92%! To pokazuje, jak ogromny postęp dokonał się w ortopedii na przestrzeni ostatnich dekad.
Od czego zależy trwałość endoprotezy?
Nie istnieje jedna odpowiedź dla wszystkich pacjentów. Na długość funkcjonowania implantu wpływają między innymi:
- Wiek pacjenta – Młodsi pacjenci są zwykle bardziej aktywni fizycznie.
- Masa ciała – Większe obciążenia mogą przyspieszać zużycie implantu.
- Aktywność sportowa – Niektóre sporty zwiększają obciążenie stawu.
- Technika operacyjna – Precyzyjne osadzenie implantu ma ogromne znaczenie.
- Rehabilitacja – Odpowiednio prowadzony powrót do sprawności wpływa na długoterminowy wynik leczenia.
- Choroby współistniejące – Stan kości i ogólny stan zdrowia także mają znaczenie.
Czy warto odkładać operację na później?
Wielu pacjentów przez lata odkłada decyzję o leczeniu operacyjnym ze strachu przed koniecznością wymiany protezy w przyszłości.
Tymczasem przewlekły ból i ograniczenie ruchomości mogą prowadzić do:
- pogorszenia jakości życia,
- zaniku mięśni,
- ograniczenia aktywności zawodowej,
- problemów z innymi stawami,
- pogorszenia sprawności ogólnej.
Moment wykonania operacji powinien być zawsze ustalany indywidualnie z ortopedą.
Podsumowanie
Mit mówiący o tym, że każda endoproteza wymaga wymiany po 10–15 latach, nie odzwierciedla współczesnej wiedzy medycznej.
Nowoczesne implanty mogą funkcjonować znacznie dłużej niż jeszcze kilkanaście lat temu.
Najważniejsze jest indywidualne podejście do pacjenta i wybór odpowiedniego momentu leczenia — tak, aby odzyskać komfort życia i sprawność na długie lata.
Źródła:
- Evans JT et al. How long does a knee replacement last? A systematic review and meta-analysis of case series and national registry reports with more than 15 years of follow-up. The Lancet, 2019.
- Pentland V et al. Survivorship of modern total hip replacement to 30 years: systematic review, meta-analysis, and extrapolation of global joint registry data. The Lancet, 2026.
