Na czym polega polisomnografia i czym różni się od poligrafii?

Zaburzenia snu to coraz częstszy problem, który może wpływać nie tylko na samopoczucie, ale również na długość i jakość życia. Przewlekłe zmęczenie, senność w ciągu dnia, poranne bóle głowy czy problemy z koncentracją często mają swoje źródło w nieprawidłowym przebiegu snu. W diagnostyce takich dolegliwości wykorzystuje się specjalistyczne badania, do których należą polisomnografia oraz poligrafia.

Choć nazwy tych badań bywają używane zamiennie, w praktyce różnią się one zakresem, dokładnością oraz wskazaniami do wykonania.

Poligrafia snu jest badaniem o węższym zakresie analizy niż polisomnografia. Skupia się głównie na ocenie oddychania podczas snu oraz parametrów z nim związanych. Najczęściej wykonywana jest w diagnostyce obturacyjnego bezdechu sennego, u pacjentów z typowymi objawami.

W trakcie poligrafii monitorowane są wybrane parametry, takie jak przepływ powietrza przez drogi oddechowe, ruchy klatki piersiowej czy poziom natlenienia krwi. Rejestrowana jest pozycja ciała i chrapanie. Badanie to nie obejmuje jednak zapisu fal mózgowych, dlatego nie pozwala na ocenę głębokości snu ani następstw zdarzeń oddechowych na jego strukturę.

Zaletą poligrafii jest łatwiejsze podłączenie czujników oraz możliwość wykonania badania u większości pacjentów w warunkach domowych. Ułatwia to zasypianie, eliminuje stres spania w obcym miejscu (tzw. efekt pierwszej nocy).

Choć oba badania służą ocenie snu, różnią się zakresem informacji, jakie dostarczają lekarzowi. Polisomnografia daje pełniejszy obraz funkcjonowania organizmu w trakcie snu, natomiast poligrafia koncentruje się na zaburzeniach oddechowych. Oba badania mogą potwierdzić rozpoznanie bezdechu sennego, ale tylko polisomnografia może je wykluczyć.

Najważniejsze różnice pomiędzy badaniami dotyczą:

• zakresu rejestrowanych parametrów (m. in. możliwości oceny faz snu),
• precyzji diagnostycznej,
• wskazań do wykonania badania,
• miejsca przeprowadzenia.

Dobór odpowiedniego badania zależy od objawów zgłaszanych przez pacjenta oraz podejrzeń klinicznych postawionych przez lekarza.

Przygotowanie do badań snu nie jest skomplikowane, wymaga przestrzegania zaleceń przekazanych przez personel medyczny. Pacjent powinien zgłosić się na badanie po zwykłym dniu, unikając celowego odpoczynku czy drzemki w ciągu dnia, bez spożywania alkoholu oraz substancji mogących wpływać na sen (o ile lekarz nie zaleci inaczej).

Sama rejestracja badania nie daje rozpoznania zaraz po jego zakończeniu. W kolejnych dniach zapis badania snu jest analizowany przez specjalistę, który interpretuje je w kontekście objawów klinicznych pacjenta. Wynik badania i proponowane postępowanie są omawiane z pacjentem na wizycie lekarskiej.

Diagnostyka zaburzeń snu, w tym kwalifikacja do polisomnografii i poligrafii, prowadzona jest m.in. w Szpitalu Carolina, gdzie dobór badania uzależniony jest od obrazu klinicznego oraz indywidualnych potrzeb pacjenta.